Dnia 02.12.2020 weszła w życie Ustawa o wzmocnieniu uczciwej konkurencji w Niemczech. O pracach nad projektem ustawy informowaliśmy w artykule z dnia 09.04.2019. Ustawa zmienia przede wszystkim przepisy istniejącej Ustawy przeciwko nieuczciwej konkurencji (niem.: Gesetz gegen den unlauteren Wettbewerb, w skrócie UWG) w zakresie dopuszczalności upomnień i kar umownych. Tekst ustawy wprowadzającej zmiany można znaleźć tutaj [link zewnętrzny].
Ograniczenie nadużywania upomnień
Przedmiotowa nowelizacja jest kolejną próbą ograniczenia nadużywania upomnień w obrocie gospodarczym. Problematyka nadużywania upomnień jest znana w Niemczech przynajmniej od lat 90tych ubiegłego stulecia i mimo wielu prób reform ustawodawcy niemieckiemu do tej pory nie udało się z nią uporać. Tłem istniejącej sytuacji jest fakt, że w Niemczech inaczej niż w Polsce nie istnieje urząd tożsamy z polskim UOKiK, który kontrolowałby zachowanie zasad uczciwej konkurencji i mógłby wymierzać grzywny w przypadku naruszeń. Kontrola zachowywania przepisów jest tu powierzona podmiotom działającym na rynku, które posługują się narzędziem upomnienia. Uzasadnione upomnienie prowadzi do obowiązku zwrotu kosztów wystosowania upomnienia (często kwoty rzędu 2.000€) przez podmiot upomniany oraz do zobowiązania do zaniechania naruszeń w przyszłości pod rygorem kary umownej. Wzajemna kontrola konkurentów i stosowanie upomnień są zamierzone przez istniejące prawo. Jedynie nadużywanie upomnień, ze względu na szkodliwy efekt na gospodarkę, ma zostać ograniczone na skutek ostatnich zmian ustawy.
Kiedy konkurenci nie mogą żądać od upomnianego zwrotu kosztów upomnienia?
Być może najbardziej zniechęcająca dla upominającego będzie nowa regulacja w § 13 ust. 4 UWG. Zgodnie z tym przepisem konkurenci nie mogą żądać od upomnianego zwrotu kosztów upomnienia, jeśli jego przedmiotem są naruszenia obowiązków informacyjnych przy zawieraniu umów drogą elektroniczną lub błędy polityki prywatności. Dodatkowo zgodnie z nowym § 13a ust. 2 UWG w tych samych przypadkach konkurenci nie mogą domagać się wydania zobowiązania do kary umownej przez upomnianego, jeśli jest to pierwsze upomnienie i upomniany zatrudnia z reguły mniej niż 100 osób. Typowe przykłady zastosowania obu przepisów to brak podawania imienia i nazwiska osoby uprawnionej do reprezentacji spółki, pouczenia o prawie odstąpienia od umowy bez podawania przyczyn, ale również informacje o składzie surowcowym materiału itp. W zakresie ochrony danych osobowych należy zwrócić uwagę, że polityka prywatności a zasady zapisywania cookies marketingowych i tworzenie profili użytkowników to dwa odrębne tematy. Błędy w procesie uzyskania zgody użytkownika na zapisywanie cookies marketingowych i tworzenie profili mogą nadal prowadzić do odpłatnego upomnienia konkurencji.
Obowiązkowa treść upomnienia
Transparentność upomnienia i tym samym możliwość kontroli jego zasadności przez upomnianego wprowadza nowy § 13 ust. 2 UWG. Przepis ten zawiera listę obowiązkowych informacji, jakie muszą znajdować się w każdym upomnieniu. Są to:
- nazwa lub firma upominającego i ewentualnie jego pełnomocnika,
- przybliżenie okoliczności, z których wynika, że upominający jest konkurentem, stowarzyszeniem lub instytucją uprawnioną do stosowania upomnień,
- kalkulację roszczenia o zwrot kosztów upomnienia, jeśli są zgłaszane lub informację, jeśli to roszczenie jest wykluczone zgodnie z opisanym wyżej § 13 ust. 4 UWG,
- okoliczności popełnionego naruszenia przez upomnianego.
Braki w treści upomnienia dają podstawy do dochodzenia przez upomnianego od upominającego zwrotu kosztów obrony prawnej. Mając na uwadze, że upomnienia stosowane do tej pory w ogromnej większości już spełniają powyższe wymogi co do treści, należy oczekiwać, że zastosowanie przepisu nie będzie stanowiło dużej przeszkody dla upominających.
Rekompensata kosztów obrony prawnej
Zwrot kosztów obrony prawnej przysługuje upomnianemu zgodnie z § 8c ust. 2 UWG również w przypadku stwierdzenia nadużywania prawa przez upominającego. Nadużycie prawa ma miejsce m.in. jeśli upominający wyznacza nieadekwatnie wysoką wartość przedmiotu sporu lub żąda ewidentnie zawyżonych kar umownych. Jako że nie istnieją ogólnie przyjęte wartości przedmiotów sporów i wysokość kary umownej, każda sytuacja będzie wymagała indywidualnej oceny.
Czy nowelizacja ustawy wpłynie na ograniczenie procedury stosowania upomnień?
Wprowadzone obostrzenia przewidywalnie zmniejszą zapał upominających do stosowania upomnień za naruszenia obowiązków informacyjnych w Internecie. Nowe przepisy mają jednak dość wąski zakres zastosowania. Nie dotyczą np. naruszeń praw własności intelektualnej, kopiowania produktów lub usług innych podmiotów, agresywnych praktyk rynkowych, reklamy wprowadzającej w błąd itp. W tym zakresie ryzyko wysokich kosztów upomnienia i kar umownych pozostaje bez zmian. Ponadto w zakresie obowiązków informacyjnych przy świadczeniu usług drogą elektroniczną pozostaje ryzyko upomnienia od kwalifikowanych instytucji, zaś każde upomnienie od konkurenta musi być traktowane jako czerwona lampka aby skontrolować własne oferty pod kątem prawnym.
Sprawdź pełną ofertę Kancelarii
