(Fot.: pexels.com)
Dokumentem, który wyznacza najważniejsze kierunki rozwoju transportu w Niemczech jest Federalny Plan dotyczący Szlaków Komunikacyjnych (niem. Bundesverkehrswegeplan 2030), w skrócie BVWP 2030. Wytycza on kierunki w polityce transportu i jest najważniejszym instrumentem w zakresie planowania infrastruktury transportowej kraju. W dokumencie tym uwzględnione zostały zarówno już istniejące sieci transportowe, jak i nowe projekty dróg, kolei, a także dróg wodnych. BVWP 2030 obejmuje zarówno koszty utrzymania i inwestycje odtworzeniowe, jak i projekty budowy i rozbudowy.
Warto wskazać, że ostatni BVWP pochodzi z 2003 roku, a poprzedni został uchwalony w 1992 roku, po zjednoczeniu Niemiec.
Bardzo ważną kwestią jest utrzymanie istniejących sieci i usunięcie utrudnień na głównych trasach i węzłach transportowych. Wdrożenie projektu BVWP 2030 oznacza mniej korków na drogach głównych, większą przepustowość transportu pasażerskiego i towarowego koleją, a także ekonomiczne możliwości transportu drogą wodną.
Należy zaznaczyć, że niemieckie porty morskie i śródlądowe, lotniska i centra logistyczne nie należą do infrastruktury krajowej. Planowanie, budowa i utrzymanie tych obiektów jest zadaniem gmin lub prywatnych przedsiębiorców. Państwo natomiast jest odpowiedzialne za przyłączenie tych jednostek do sieci krajowej infrastruktury i przeznaczenie na ten cel potrzebnych zasobów.
Na łamach BVWP 2030 nie zostały pominięte aspekty związane z bezpieczeństwem ruchu drogowego, ochroną klimatu i środowiska oraz ochroną przed hałasem.
Zaangażowanie obywateli i stowarzyszeń
Specjalistyczne stowarzyszenia i obywatele mogli zająć stanowisko w sprawie projektu podstawowej koncepcji BVWP 2030 w 2013 roku. Podczas procesu tworzenia BVWP 2030 miała miejsce powtórna konsultacja ze stowarzyszeniami.
Projekt BVWP 2030 został rozesłany do znaczących instytucji, a także opublikowany w Internecie. Udział społeczeństwa i organów w BVWP 2030 stanowił realizację wymagań dotyczących strategicznej oceny oddziaływania na środowisko. Jego celem jest zapewnienie wysokiego poziomu ochrony środowiska w trakcie wdrażania BVWP 2030 już we wczesnym stadium planowania.
2000 propozycji rozbudowy i budowy
Zgłoszonych zostało ponad 2000 projektów do BVWP 2030, z czego około 1700 dotyczyło autostrad, około 400 kolei i około 50 dróg wodnych. Zgłoszone projekty poddane zostały dogłębnej ocenie wstępnej i optymalizacji, co stanowiło ważną innowację w tym procesie.
Najwyższe priorytety
BVWP 2030 jest skoncentrowany przede wszystkim na tych celach polityki transportowej, na które poprzez dalszy rozwój infrastruktury transportowej można wpływać w konkretny sposób. Płynna mobilność w transporcie pasażerskim i efektywny transport towarowy są zasadniczo uzależnione od wydajnych sieci drogowych, które stanowią główny cel projektu.
Krajowa koncepcja priorytetów
Możliwości finansowania projektu są ograniczone i realizacja części przedsięwzięć w związku z tym nie zostanie rozpoczęta do 2030 roku. Z uwagi na powyższe dokonano kwalifikacji celów na podstawie odpowiednich kryteriów na różne kategorie pod względem pilności. Pierwszorzędne są inwestycje w obszarze utrzymania lub też odtworzenia sieci, jak i likwidacja wąskich gardeł. Konieczne koszty utrzymania i inwestycje odtworzeniowe w istniejących sieciach zostały uwzględnione w budżecie jako nieodzowne wydatki najwyższej rangi.
Kolejnym krokiem jest przeznaczenie dalszych środków na nowe prace budowlane i na rozbudowę. Zostały one rozdzielone na trzy rodzaje transportu. Uwzględniono przy tym efekty w zakresie transportu i oddziaływanie na środowisko.
Trzecim krokiem była kwalifikacja ze względu na poziom pilności poszczególnych projektów trzech rodzajów transportu.
Koszty realizacji BVWP 2030
Konieczne jest przeznaczenie większych środków finansowych na utrzymanie i odtworzenie, jak i udoskonalanie długotrwale sprawnej infrastruktury. Łączna kwota przeznaczona na BVWP 2030 wynosi około 264,5 miliardów euro. Do samego utrzymania istniejących sieci dróg, kolei i dróg wodnych w okresie od 2016 do 2030 roku potrzebnych jest około 141,6 miliardów euro.
Efekty wdrożenia BVWP 2030
Dzięki wdrożeniu BVWP 2030 obecne i przyszłe wąskie gardła powstające na skutek niewystarczającej przepustowości sieci zostaną znacząco zredukowane. Realizacja projektów związanych z koleją pozwoli na transport większej liczby ładunków i pasażerów. Również projekty uwzględniające drogi wodne pozwolą na eliminację wąskich gardeł.
